Büyük ünlü uyumu nedir örnekli anlatım Türkçede büyük ünlü uyumu olarak bilinen konun detaylarını ne olduğunu bu haberimizde sayfamızda sizlerle paylaşıyoruz. Büyük ünlü uyumu nedir detayları nelerdir?
Türkçede büyük ünlü uyumu sesli harflerin geniş, dar, düz, yuvarlak, kalın ince diye ayrılmaktadır. Şimdi bu detaylara bakalım. Hangi sesli harflerin hangi tarzda olduğunu birlikte görelim.
Bir söcük kelime eğer kalın ünlü ile başlamışsa devamın da kalın ünlü olmalı
Bir söcük kelime eğer ince ünlü ile başlamışsa devamın da ince ünlü olmalı
Yukarıda belirttiğimiz iki kurala birden BÜYÜK ÜNLÜ UYUMU denir.
Eğer bir kelime kalın ünlü ile başlayıp sonra da kalın ünlü, ince ünlü ile başlayıp sonra da ince ünlü geliyorsa büyük ünlü uyumuna uyuyor demektir.
ÖRNEK:
kitap: ince ünlüden sonra kalın ünlü geldiği için büyük ünlü uyumuna uymaz.
kelime: ince ile başlayıp ince ile devam ettiği için büyük ünlü uyumuna uyar.
NOT: Tek heceli kelimelerde tek sesli harf olduğu için büyük ünlü uyumu aranmaz.
Türkçede büyük ünlü uyumu sesli harflerin geniş, dar, düz, yuvarlak, kalın ince diye ayrılmaktadır. Şimdi bu detaylara bakalım. Hangi sesli harflerin hangi tarzda olduğunu birlikte görelim.
| DÜZ | YUVARLAK | |||
| GENİŞ | DAR | GENİŞ | DAR | |
| KALIN | A | I | O | U |
| İNCE | E | İ | Ö | Ü |
Bir söcük kelime eğer kalın ünlü ile başlamışsa devamın da kalın ünlü olmalı
Bir söcük kelime eğer ince ünlü ile başlamışsa devamın da ince ünlü olmalı
Yukarıda belirttiğimiz iki kurala birden BÜYÜK ÜNLÜ UYUMU denir.
Eğer bir kelime kalın ünlü ile başlayıp sonra da kalın ünlü, ince ünlü ile başlayıp sonra da ince ünlü geliyorsa büyük ünlü uyumuna uyuyor demektir.
ÖRNEK:
kitap: ince ünlüden sonra kalın ünlü geldiği için büyük ünlü uyumuna uymaz.
kelime: ince ile başlayıp ince ile devam ettiği için büyük ünlü uyumuna uyar.
NOT: Tek heceli kelimelerde tek sesli harf olduğu için büyük ünlü uyumu aranmaz.
Yorumlar
Yorum Gönder